Dünya piyasalarının düşüşte olduğu bu günlerde bu durumdan en fazla etkilenecek olan "borsa" nın ne olduğundan bahsetmek istiyorum.
Borsa nedir? Değerli evrakların yani menkul kıymetlerin ticaretinin yapıldığı, kendine özgü kuralları ve standartları olan kurumsal piyasalardır. Borsalar kendi aralarında gruplara ayrılır, Bunlar : bono ve tahvillerin ticaretinin yapıldığı menkul kıymetler borsaları, döviz ticaretinin yapıldığı döviz borsaları, mal ticaretinin yapıldığı emtia borsaları...
Peki borsalara bu değerli kağıtlar (bonolar, tahviller...) nasıl gelmektedir, ne anlam ifade etmektedir diye düşünebilirsiniz hemen anlatayım. Şirketler büyümek için paraya ihtiyaç duyarlar, duydukları bu ihtiyacı özkaynaktan (ortaklardan sermaye yoluyla veya faaliyetler sonucu kar yoluyla sağlanan) ya da yabancı kaynaktan (borç yoluyla elde edilen kaynak) sağlayabilirer. 2.sinde faiz maliyeti varken ilkinde ise ödenmesi gereken ve ortaklar tarafından belli bir taban limitte beklenen temettü geliridir.
Borsa Neye Göre Düşer, Neye Göre Artar
İstanbul Menkul Kıymetler Borsası ve Dünya üzerindeki tüm borsalar başlıca 3 ana etkenden etkilenerek düşer ya da artar:
1) Dünya piyasalarından.
2) Borsada işlem gören sektörlerin durumlarından.
3) Borsanın bulunduğu ülkedeki ekonomik, siyasal, askeri vb... her tür gelişmeden.
Neden Şirketler Bono,Tahvil ve Hisse Senetlerini Borsaya Koyar
Şirketler büyür ve belli bir noktadan sonra daha fazla büyümek için paraya ihtiyaç duyarlar, duydukları bu ihtiyacı ya özkaynaklarından (ortaklardan sermaye yoluyla veya faaliyetler sonucu kar yoluyla sağlanan) ya da yabancı kaynaklardan (borç yoluyla alınan) karşılarlar. Eğer şirket özkaynaklarından bu ihtiyacı karşılamak isterse, şirketin belli bir kısım ortaklığını halka arz eder. Borsada işlem gören kağıtlar bir nevi şirketlerin halka arz ettikleri şirket ortaklıklarıdır. Yani İMKB'de hisse senedi sahipleri aynı zamanda sahip oldukları şirketlerin hisse senetlerinden doğan bir hak olarak, o şirketlerin birer ortaklarıdır.
devam edecek...